NHG Kosten 2026 — De borgtochtprovisie van 0,4% uitgelegd

Wat is de borgtochtprovisie?

De officiële naam van “de NHG-kosten” is de borgtochtprovisie. Het is de eenmalige vergoeding die je betaalt voor de NHG-garantie. Het WEW gebruikt deze inkomsten om het garantiefonds op peil te houden — het fonds dat uitkeert als geldverstrekkers een beroep doen op de garantie bij wanbetaling.

Je betaalt de provisie eenmalig bij de notariële overdracht, samen met de rest van de aankoopkosten. Je hoeft het bedrag niet uit eigen zak te leggen: je mag de provisie meefinancieren in de hypotheek (zie verderop). De berekening zelf is eenvoudig:

Over de koopsom of over het hypotheekbedrag?

Een veelgemaakte fout: de provisie wordt berekend over het hypotheekbedrag, niet over de koopsom van de woning. Breng je eigen geld in, dan leen je minder en betaal je dus ook minder provisie.

Voorbeeld. Je koopt een woning van € 400.000. Financier je die volledig, dan betaal je 0,4% × € 400.000 = € 1.600. Breng je € 50.000 eigen geld in, dan leen je € 350.000 en betaal je 0,4% × € 350.000 = € 1.400. Met eigen inbreng scheelt het in dit geval € 200 provisie.

De provisie meefinancieren

Je mag de provisie meefinancieren in de hypotheeksom, zolang het totaal — inclusief provisie — de NHG-grens van € 470.000 niet overschrijdt (met energiebesparende voorzieningen geldt een verhoogde grens van € 498.200). Veel kopers kiezen hiervoor, zodat ze minder eigen geld nodig hebben bij de overdracht.

Het gevolg: je betaalt rente over de provisie. Bij een meegefinancierde provisie van € 1.400 en een rente van 4% is dat het eerste jaar circa € 56 extra rente — die op zijn beurt ook weer aftrekbaar is. In de praktijk is dat effect op je maandlast verwaarloosbaar (enkele euro's per maand). Betaal je de provisie liever uit eigen middelen, dan heb je die rentelast niet, maar leg je het bedrag wel direct bij de overdracht op tafel.

Provisiekosten per hypotheekbedrag

Hieronder staan de bruto provisiekosten voor drie veelvoorkomende hypotheekbedragen, samen met het fiscale netto voordeel en de terugverdientijd op basis van een rentekorting van 0,5%:

Indicatief. Fiscaal voordeel berekend op het maximale aftrektarief eigen woning 2026 (36,97%). Rentekorting afhankelijk van geldverstrekker (range: 0,4–0,7%). Bron: nhg.nl, juni 2026. Disclaimer: indicatieve berekening op basis van NHG-grens 2026. Werkelijke maximale hypotheek bepaalt de bank.

Historisch overzicht van de NHG-provisie

De provisie is niet altijd 0,4% geweest. In jaren met hogere risico's voor het garantiefonds vroeg het WEW een hogere bijdrage — tot 1,0% in 2014 t/m 2021. Hieronder een overzicht per jaar (bron: nhg.nl).

Fiscale aftrekbaarheid in detail

De NHG-provisie valt fiscaal in dezelfde categorie als hypotheekrente: aftrekbaar in box 1 als kosten eigen woning. Je trekt het bedrag eenmalig af in het jaar waarin je de hypotheek afsluit. Het maximale aftrekpercentage voor kosten eigen woning is in 2026 begrensd op circa 36,97% — ook als je inkomen in de hoogste belastingschijf valt.

Rekenvoorbeeld: bij een provisie van € 1.500 levert dat een fiscaal voordeel op van circa € 555. De effectieve netto kost van de NHG-provisie komt daarmee op ongeveer € 945. Vraag je adviseur naar de exacte impact op jouw aangifte; persoonlijke situaties kunnen afwijken.

De provisie versus de kosten van géén NHG

De belangrijkste vergelijking is niet “provisie ja of nee”, maar provisie versus renteopslag. Wie zonder NHG financiert, betaalt geen eenmalige provisie, maar krijgt wel een renteopslag op basis van zijn risicoklasse: hoe hoger de hypotheek ten opzichte van de woningwaarde, hoe hoger de opslag. Typisch gaat het om 0,5% extra rente.

Reken het door op een hypotheek van € 350.000. Die 0,5% renteopslag kost je circa € 1.750 extra rente per jaar— en dat jaar na jaar, zolang de opslag loopt. De NHG-provisie is daarentegen eenmalig € 1.400. De opslag zonder NHG kost je over de looptijd dus een veelvoud van wat je éénmalig aan provisie betaalt. Precies daarom loont NHG vrijwel altijd. Lees de details op NHG-rentekorting en hypotheek zonder NHG.

Het bedrag dat je via de korting bespaart is bovendien terugkerend, terwijl de provisie dat niet is. Bij een korting van 0,5% verdien je de provisie van € 1.400 al na circa 10 maanden terug; alles daarna is netto voordeel. Daar bovenop komt de bescherming bij werkloosheid, arbeidsongeschiktheid of scheiding — een voordeel dat je lastig in euro's vangt.

Een randgeval waarin NHG minder oplevert: als je zeker weet dat je de woning binnen een paar maanden alweer verkoopt, verdien je de provisie niet volledig terug. In de praktijk is dat zeldzaam bij kopers die NHG overwegen.

Andere kosten koper in 2026 (geen NHG-kosten)

Veel mensen zoeken op “NHG kosten” terwijl ze eigenlijk alle kosten koper bedoelen. Voor de duidelijkheid: alleen de borgtochtprovisie is een NHG-kost. De posten hieronder horen bij elke woningaankoop en staan los van NHG.

Indicatieve marktbedragen, juni 2026. De startersvrijstelling op de overdrachtsbelasting geldt onder voorwaarden (o.a. leeftijd en woningwaardegrens). Vraag je adviseur naar je eigen situatie.

Een overlijdensrisicoverzekering is sinds 2018 niet meer verplicht voor NHG — lees meer over NHG en verzekeringen.

Of NHG voor jou haalbaar is, hangt af van de NHG-voorwaarden. Lees ook de voordelen van NHG, of gebruik de NHG-calculator om jouw situatie direct door te rekenen.