Drie grenzen: NHG, inkomen en woningwaarde
Een woning binnen de NHG-grens betekent dat een belangrijke voorwaarde klopt. Het betekent niet dat je de aankoop volledig kunt financieren. Voor een aanvraag worden verschillende berekeningen naast elkaar gezet:
- NHG-kostentoets: past de aankoop binnen de toepasselijke garantiegrens? Bij een bestaande woning wordt onder meer het laagste van koopsom en getaxeerde marktwaarde gebruikt, met de relevante aanvullende kosten.
- Inkomenstoets: welke maandlast is volgens de geldende leennormen toegestaan? De bank beoordeelt het toetsinkomen, de toetsrente, financiële verplichtingen en de toepasselijke uitzonderingen.
- Woningwaarde: de lening mag normaal niet hoger zijn dan de marktwaarde. Bij energiemaatregelen kan onder voorwaarden maximaal 106% gelden; de extra ruimte is bestemd voor die maatregelen.
Bron voor de NHG- en waarderegels: NHG V&N 2026, C.2, C.6.4 en C.7, geraadpleegd 11 september 2026. Nieuwbouw met A++++, erfpacht, koperssteun en bestaande hypotheken kunnen een afzonderlijke toets vragen.
Rekenhulp: maandbudget naar leenbedrag
Deze tool maakt één berekening inzichtelijk: hoeveel annuïtaire lening hoort bij een bedrag voor rente en aflossing? Kies zelf een budget. De uitkomst is een scenario en geen oordeel over wat je op jouw inkomen kunt lenen.
Welk leenbedrag hoort bij je maandbudget?
Reken een zelfgekozen bruto maandbedrag om naar een annuïteitenhypotheek. Dit berekent geen maximale hypotheek op basis van je inkomen.
Leenbedrag bij dit budget
€ 314.191
Rekenuitkomst vóór toetsing door de bank
Begrensd op standaard NHG
€ 314.191
€ 1.500 bruto per maand
Annuïteit: maandbedrag = lening × r / (1 − (1 + r)−n), met r = jaarrente / 12 en n = looptijd × 12. Bij 0% is het maandbedrag lening / n. We rekenen met een vaste rente over de hele looptijd, zonder belastingvoordeel en zonder overige kosten.
Indicatieve berekening op basis van NHG-grens 2026. Werkelijke maximale hypotheek bepaalt de bank. De wettelijke inkomenstoets, studieschuld, andere verplichtingen, energielabel en woningwaarde zijn niet verwerkt. Een passend maandbudget geeft geen recht op dit leenbedrag.
Het standaardplafond komt uit NHG V&N 2026 (geraadpleegd 11 september 2026). Voor de woningkosten gebruik je de NHG-check.
Waarom een maandbudget geen banktoets is
Je kunt een bedrag prettig vinden om maandelijks te betalen terwijl het volgens de leennormen te hoog is. Omgekeerd kan een bank ruimte zien die jij liever niet volledig benut. Onderhoud, gemeentelijke lasten, verzekeringen, vereniging van eigenaren en energiekosten staan naast de hypotheektermijn. Houd daar in je eigen begroting rekening mee.
Voor een persoonlijke aanvraag verzamelt een adviseur bewijs van inkomen, contract of ondernemingsresultaat, lopende leningen, alimentatie en de woning. Bij een rentevaste periode korter dan tien jaar kan een andere toetsrente gelden dan de rente uit de offerte. Dat is een reden om een simpele maandbudgetberekening niet als maximaal toegestane hypotheek te presenteren.
Studieschuld: kijk naar de maandlast
De overheid beschrijft dat een hypotheekaanbieder meestal uitgaat van de maandelijkse betaling aan DUO. Bij tijdelijk verlaagde betalingen, een betaalpauze of een aanloopfase kan het relevante bedrag hoger zijn dan wat er vandaag van je rekening gaat. Gebruik dus je DUO-gegevens en laat de bank bepalen welke last moet worden meegenomen.
Extra aflossen kan de leenruimte veranderen als je DUO-maandlast daardoor daalt. De oude aanpak met één vast percentage van de oorspronkelijke schuld is geen goede persoonlijke berekening. Bron: Rijksoverheid over studieschuld en hypotheek, geraadpleegd 11 september 2026.
100% woningwaarde betekent niet 100% koopsom
Stel dat je in een rekenvoorbeeld € 400.000 biedt en de taxatie € 390.000 bedraagt. Zelfs als je inkomen genoeg ruimte biedt, kan het verschil van € 10.000 eigen geld vragen. Daarbij komen de aankoop- en financieringskosten die je niet kunt meefinancieren. Het voorbeeld illustreert het onderscheid; het is geen uitspraak over een concrete aanvraag.
Vraag voor taxatie, notaris en advies concrete offertes. De NHG-provisie bij aankoop is 0,4% van de lening; bereken die apart op NHG-kosten. Fiscale aftrek hangt af van je situatie en is geen directe korting op het te betalen bedrag.
Verduurzaming en een hoger NHG-plafond
Met aanvullende energiebesparende voorzieningen kan de totale lening onder voorwaarden oplopen tot € 498.200. De extra ruimte boven de gewone NHG-grens is geen vrij besteedbaar aankoopbudget. Daarnaast bestaat er een onderscheid tussen de NHG-kostengrens, de woningwaardetoets en ruimte binnen de inkomensnorm voor een energielabel of maatregelen.
De rekenhulp hierboven past alleen het gewone NHG-plafond toe. Gebruik de NHG-check voor koopsom, taxatie en energiekosten, en lees NHG en verduurzaming voor de verschillende regelingen.
Wat neem je mee naar een adviseur?
- Actueel inkomensbewijs en informatie over je arbeidssituatie of onderneming.
- Een overzicht van DUO, kredieten, private lease en alimentatie.
- Koopsom, taxatie, energielabel, verbouwingsplannen en beschikbaar eigen geld.
- De gewenste rentevaste periode, looptijd en je eigen maandbegroting.
Zo kan de adviseur de officiële toets uitvoeren en uitleggen welk bedrag haalbaar is. Je kunt de uitkomst van het budgetscenario gebruiken om gerichte vragen over maandlasten te stellen. Voor de algemene voorwaarden ga je naar NHG-voorwaarden.
Indicatieve berekening op basis van NHG-grens 2026. Werkelijke maximale hypotheek bepaalt de bank.
Wat betekent NHG voor jouw hypotheek?
Bespreek je mogelijkheden met een hypotheekadviseur. Je gaat naar onze externe aanvraagpartner; wij kunnen een vergoeding ontvangen.