NHG en werkloosheid — Wat doet NHG voor je als je je baan kwijtraakt?

NHG als vangnet bij onvrijwillige werkloosheid

Een hypotheek afsluiten is een langetermijnverplichting van dertig jaar. Gedurende die periode kan er veel veranderen — en een van de meest ingrijpende veranderingen is het verlies van je baan. Juist om dit risico op te vangen, heeft NHG een specifieke bescherming ingebouwd voor eigenwoningbezitters die onvrijwillig werkloos raken.

De sleutelterm is onvrijwillig. De WEW-bescherming geldt als je door de werkgever bent ontslagen en in aanmerking komt voor een WW-uitkering van het UWV. Wie zelf ontslag neemt, met wederzijds goedvinden vertrekt op eigen initiatief of met vervroegd pensioen gaat, valt buiten deze regeling.

Wat maakt de NHG-bescherming bij werkloosheid concreet anders dan een gewone hypotheek? Bij een hypotheek zonder NHG ben je volledig afhankelijk van de bereidheid van de bank om mee te werken aan een tijdelijke oplossing. De bank heeft daartoe geen formele verplichting. Met NHG heeft het WEW een formele rol als bemiddelaar en garantsteller — wat de onderhandelingspositie van de eigenaar aanzienlijk versterkt.

In de meest ongunstige situatie — waarbij verkoop van de woning onvermijdelijk is en er een restschuld overblijft — kan het WEW die restschuld kwijtschelden. Dit vangnet bestaat simpelweg niet bij een hypotheek zonder NHG.

Wat is een betalingsregeling bij NHG?

Een betalingsregeling is een tijdelijke afspraak tussen jou, de bank en het WEW waarbij de maandelijkse hypotheekbetalingen worden aangepast aan wat je op dat moment kunt betalen. Het doel is om je in je woning te houden terwijl je actief zoekt naar nieuw werk en je inkomen herstelt.

De betalingsregeling kan verschillende vormen aannemen:

• Uitstel van betaling — je betaalt tijdelijk niets of een gereduceerd bedrag. De uitgestelde betalingen worden later terugbetaald.
• Tijdelijke verlaging van de maandlast — je betaalt alleen het rente-gedeelte en geen aflossing, of betaalt alleen een deel van de rente.
• Aanpassing van de rentevastperiode — in sommige gevallen kan de hypotheek worden aangepast om de maandlast te verlagen.

De uitgestelde of verminderde bedragen verdwijnen niet. Ze worden in de meeste gevallen toegevoegd aan de hypotheekschuld — vergelijkbaar met een tijdelijke lening bovenop je hypotheek, die je terugbetaalt zodra je financiële situatie is hersteld. De looptijd van een betalingsregeling wordt per geval bepaald door bank en WEW op basis van de specifieke omstandigheden; ze is bedoeld om een tijdelijke terugval te overbruggen, niet om een structureel inkomenstekort op te vangen.

Een betalingsregeling is geen kwijtschelding en lost de schuld niet op. Het is een tijdelijk instrument om een ingrijpende situatie te overbruggen — en in veel gevallen de eerste stap die verkoop van de woning voorkomt.

Wanneer heb je recht op de WEW-betalingsregeling?

Niet elke werkloze eigenwoningbezitter met een NHG-hypotheek heeft automatisch recht op een betalingsregeling. Het WEW stelt een aantal concrete voorwaarden:

• Onvrijwillig baanverlies — je ontslag is aantoonbaar niet op eigen initiatief. Je ontvangt een WW-uitkering van UWV, wat als bewijs geldt.
• NHG op je hypotheek — de garantie moet van toepassing zijn op de hypotheek van de woning waar je de regeling voor aanvraagt.
• Tijdige melding — je hebt je situatie gemeld bij de bank voordat de betalingsproblemen zijn opgelopen tot een punt waarop een regeling niet meer haalbaar is.
• Actieve medewerking — je werkt actief mee aan het vinden van een oplossing: je deelt alle gevraagde informatie, werkt mee aan een herberekening van je situatie en stelt je constructief op.
• Actief zoeken naar werk — je kunt aantonen dat je een serieuze inspanning levert om nieuw werk te vinden, bijvoorbeeld via inschrijving bij UWV of een uitzendbureau en sollicitaties.

De beoordeling wordt uitgevoerd door de bank in overleg met het WEW. Het WEW heeft geen eigen kantoor waar je terecht kunt: alle communicatie loopt via de geldverstrekker.

Stappenplan: wat te doen als je je baan kwijtraakt?

Hoe eerder je handelt, hoe beter. Hieronder staat het aanbevolen stappenplan voor eigenwoningbezitters met een NHG-hypotheek die werkloos worden.

Documenteer elke stap. Bewaar e-mails, brieven en beschikkingen zorgvuldig. Als er later een restschuld-aanvraag nodig is, vormt dit dossier het bewijs dat je te goeder trouw hebt gehandeld en tijdig hebt gemeld.

Wat als ik de betalingsregeling heb gehad maar de lasten nog steeds niet kan dragen?

Als de betalingsregeling is verlopen en je situatie niet voldoende is hersteld, zijn er twee mogelijke paden. Het eerste is een verlenging of aanpassing van de regeling, als er nog perspectief is op inkomensherstel. Het tweede — en meest ingrijpende — is de verkoop van de woning.

Als verkoop onvermijdelijk is, zijn er twee scenario's:

• De woning brengt genoeg op — de hypotheek wordt volledig afgelost en er is geen restschuld. De situatie is daarmee afgehandeld.
• De woning brengt minder op dan de schuld — er ontstaat een restschuld. Dan treedt de NHG-restschuldgarantie in werking. Het WEW betaalt het tekort aan de bank en beoordeelt of de restschuld bij jou kan worden kwijtgescholden.

Voor kwijtschelding van de restschuld gelden dezelfde basisvereisten: onvrijwillige werkloosheid als erkende oorzaak, tijdige melding, volledige medewerking en verkoop voor de hoogst haalbare prijs. Als je het betalingsregelingstraject correct hebt doorlopen, heb je in de meeste gevallen al voldaan aan de meeste voorwaarden.

Uitgebreide informatie over hoe de restschuldgarantie werkt en wat de precieze voorwaarden zijn, vind je op de pagina NHG en restschuld.